Valt de brandmeldinstallatie (BMI) of de sprinklerinstallatie uit in een gebouw dat in gebruik blijft, dan is het gebouw tijdelijk minder brandveilig. Een brand wordt later ontdekt, de brandweer wordt niet automatisch gealarmeerd en de ontruiming start te laat. De eigenaar of gebruiker moet dan tijdelijke maatregelen nemen. In zorginstellingen, hotels en andere gebouwen waar mensen slapen of niet zelfredzaam zijn, is een brandwacht vaak de belangrijkste compenserende maatregel.
Waarom uitval zo riskant is
Een brandmeldinstallatie ontdekt een brand in een vroeg stadium en zet de alarmering in gang: de BHV-organisatie, de ontruiming en, waar het gebouw is doorgemeld, de brandweer. Zonder die installatie hangt alles af van mensen die de brand toevallig opmerken. In een zorginstelling met bewoners die niet zelfstandig kunnen vluchten, maakt dat het verschil tussen een beheersbaar incident en een ramp.
Uitval kan verschillende oorzaken hebben: een storing, onderhoud of een renovatie waarbij melders tijdelijk zijn afgedekt of uitgeschakeld.
Wat de regels zeggen
Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) stelt eisen aan het brandveilig gebruik van gebouwen, waaronder een goed werkende brandmeldinstallatie waar die verplicht is. Valt die uit, dan moet de eigenaar of gebruiker ervoor zorgen dat het gebouw toch voldoende brandveilig is. De regels schrijven niet voor welke maatregel dat moet zijn. Daarom is het verstandig om bij uitval contact op te nemen met de brandweer of de gemeente en af te stemmen welke maatregelen nodig zijn.
Ook verzekeraars en, bij zorginstellingen, interne kwaliteitseisen kunnen voorwaarden stellen aan wat er bij uitval moet gebeuren.
Compenserende maatregelen
Welke maatregelen nodig zijn, hangt af van het gebouw, de gebruikers en de duur van de uitval. Veelgebruikte maatregelen zijn:
- Brandwacht: rondes door het gebouw, toezicht op risicovolle ruimten, direct alarmeren bij rook of brand.
- Extra BHV-bezetting: zodat ontruiming sneller kan starten.
- Tijdelijke rookmelders: als aanvulling, niet als vervanging van de installatie.
- Beperken van risico's: geen heetwerk, geen open vuur, opslag uit vluchtwegen.
- Informeren: medewerkers en bewoners weten dat de installatie uit staat en wat ze moeten doen.
Wat doet de brandwacht?
- loopt vaste rondes, met extra aandacht voor ruimten waar de kans op brand groter is, zoals keukens, technische ruimten en opslag
- controleert of vluchtwegen en nooduitgangen vrij zijn
- houdt kleine blusmiddelen gereed en kan een beginnende brand blussen
- alarmeert volgens het ontruimingsplan en waarschuwt de BHV-organisatie
- vangt bij een incident de brandweer op en geeft informatie over het gebouw
- legt rondes en bijzonderheden vast
De brandwacht is een aanvulling op de BHV-organisatie, geen vervanging. Spreek vooraf af hoe hij samenwerkt met uw BHV'ers en wie de leiding heeft bij een ontruiming.
Praktische tips voor gebouwbeheerders
- Zorg voor een draaiboek voor uitval van de BMI: wie belt wie, welke maatregelen, welk contact met de brandweer.
- Houd de plattegrond en het ontruimingsplan klaar voor de brandwacht.
- Bepaal de duur: blijft de installatie meerdere dagen uit, plan dan ploegen, ook 's nachts.
- Leg vast wat er is gebeurd, voor de verzekeraar en uw eigen evaluatie.
Hoe lang blijft de brandwacht?
De brandwacht blijft tot de installatie weer volledig werkt en is getest, of tot er een andere maatregel is die de brandveiligheid op een vergelijkbaar niveau brengt. Bij een storing kan dat een paar uur zijn; bij een renovatie of vervanging van de installatie soms weken. Spreek met de installateur af wanneer de installatie naar verwachting weer werkt, en laat de brandwacht pas vertrekken als dat is bevestigd.
Bij langere uitval is het verstandig om vaste brandwachten in te zetten die het gebouw, de bewoners en het personeel leren kennen. Dat maakt de rondes effectiever en de samenwerking met de BHV-organisatie soepeler. Leg ook de afspraken met de brandweer vast, zodat bij een volgende storing sneller duidelijk is wat er moet gebeuren.
Brandwacht nodig?
Wij leveren brandwachten voor zorginstellingen en gebouwen in gebruik, ook met spoed en bij renovatie op de bouwplaats. Voor de preventietaak in uw organisatie leveren wij ook een interim preventiemedewerker. Buiten kantoortijd bereikt u ons via het calamiteitennummer 06 23 05 15 82. Neem contact op.
Veelgestelde vragen
Is een brandwacht verplicht als de BMI uitvalt?
Niet automatisch. De gebouweigenaar of gebruiker moet zorgen dat het gebouw brandveilig blijft. Vaak is een brandwacht de compenserende maatregel, zeker in gebouwen met niet-zelfredzame mensen. Overleg met de brandweer of de gemeente wat in uw situatie nodig is.
Hoe snel kan er een brandwacht zijn?
Bij spoed streven wij in de Rijnmond naar binnen 2 uur op locatie, afhankelijk van tijdstip en beschikbaarheid. Buiten kantoortijd bereikt u ons via het calamiteitennummer.
Wat doet de brandwacht precies?
Hij loopt rondes door het gebouw, controleert op rook, brand en geblokkeerde vluchtwegen, houdt blusmiddelen gereed en alarmeert bij een incident volgens het ontruimingsplan.