Een bumptest controleert of een gasmeter reageert. Een kalibratie zorgt ervoor dat hij juist meet. Bij een bumptest wordt de meter kort blootgesteld aan testgas met een concentratie boven het alarmniveau: gaan alle sensoren en alarmen af, dan werkt de meter. Bij een kalibratie wordt de meter met referentiegas afgesteld, zodat de uitlezing klopt. Een bumptest doet u gangbaar vóór elk gebruik, een kalibratie periodiek volgens de fabrikant.
Waarom beide nodig zijn
Gassensoren verouderen, raken vervuild of worden minder gevoelig, bijvoorbeeld door blootstelling aan siliconen, hoge concentraties of vocht. Zonder controle kan een meter nul aangeven terwijl er wel gas is. Dat is het gevaarlijkste wat een gasmeter kan doen: schijnveiligheid geven.
- De bumptest vangt een meter die niet of te traag reageert.
- De kalibratie corrigeert een meter die reageert, maar een afwijkende waarde laat zien.
De bumptest
Bij een bumptest gaat het om de vraag: reageert de meter? Werkwijze in het kort:
- Zet de meter aan en laat hem opwarmen en de zelftest doen.
- Stel de meter bloot aan testgas, meestal een mengsel voor alle sensoren tegelijk, via een kap of een bumpstation.
- Controleer of elke sensor reageert en of het optische, akoestische en trilalarm afgaan.
- Leg het resultaat vast: datum, tijd, meter, resultaat en wie de test deed.
Een bumpstation doet dit automatisch en legt het resultaat digitaal vast. Een handmatige bumptest kan ook, mits met het juiste testgas en een goede registratie.
De kalibratie
Bij een kalibratie wordt de meter afgesteld met referentiegas van een bekende concentratie, en met schone lucht voor het nulpunt. Daarna geeft de meter weer de juiste waarden. Kalibratie gebeurt:
- periodiek, volgens de fabrikant, vaak elke zes maanden of jaarlijks
- na een mislukte bumptest
- na een val, schade of reparatie
- na blootstelling aan een zeer hoge concentratie
Na de kalibratie krijgt de meter een kalibratiecertificaat met de datum, de gebruikte gassen en de volgende kalibratiedatum. Controleer die datum vóór gebruik.
Wat legt u vast?
| Wat | Bumptest | Kalibratie |
|---|---|---|
| Wanneer | Vóór gebruik, gangbaar dagelijks | Periodiek volgens fabrikant, en na afwijking |
| Doel | Reageert de meter? | Meet de meter juist? |
| Resultaat | Geslaagd of niet geslaagd | Afgestelde meter met certificaat |
| Registratie | Logboek of bumpstation | Kalibratiecertificaat |
Vraagt een opdrachtgever of vergunningverlener naar uw gasmeter, dan wil hij doorgaans het kalibratiecertificaat zien en weten of de meter die dag is gebumpt.
Bumptest en zuurstofsensor
Let op bij meters met een katalytische LEL-sensor: die heeft zuurstof nodig om goed te meten. In een ruimte met zuurstoftekort kan de LEL-uitlezing te laag zijn. Meer over LEL in wat is LEL en waarom is 10% een grens.
Veelgemaakte fouten
- De bumptest overslaan omdat de meter gisteren nog werkte. Een sensor kan in één dag uitvallen, bijvoorbeeld na een val of na blootstelling aan een hoge concentratie.
- Verkeerd testgas: testgas met een andere samenstelling of een verlopen houdbaarheidsdatum geeft geen betrouwbaar resultaat.
- Alleen het display bekijken: de bumptest controleert ook of het geluids-, licht- en trilalarm werkt. Een meter die meet maar niet alarmeert, beschermt niemand.
- Geen registratie: zonder logboek is achteraf niet aan te tonen dat de meter werkte. Bij een incident is dat een van de eerste vragen.
Voor leidinggevenden: vraag bij de start van een dienst niet alleen of er een gasmeter is, maar ook of hij die dag is gebumpt en tot wanneer hij gekalibreerd is.
Gasmeter huren of laten meten?
Onze 4-gasmeters in verhuur worden vóór afgifte gebumpt en geleverd met een geldig kalibratiecertificaat. Wilt u ook iemand die meet en registreert? Dan leveren wij een gasmeter met gasmeetcertificaat, eventueel gecombineerd met een mangatwacht. Neem contact op.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet een gasmeter gebumpt worden?
Volg de voorschriften van de fabrikant. Gangbare praktijk is een bumptest vóór elk gebruik, of in elk geval dagelijks vóór de eerste inzet.
Hoe vaak moet een gasmeter gekalibreerd worden?
Volgens het voorschrift van de fabrikant, vaak elke zes maanden of jaarlijks, en altijd na een mislukte bumptest, na een harde val of na blootstelling aan een zeer hoge concentratie.
Wat als de bumptest mislukt?
Dan mag de meter niet worden gebruikt. Hij moet eerst worden gekalibreerd of gerepareerd en daarna opnieuw getest.